Tegenslag is groeipijn

Zonder tegenslag geen persoonlijke groei.
Ik las ergens het volgende citaat: het polijsten van een edelsteen veroorzaakt wrijving. Het werd als volgt toegepast: persoonlijke groei gaat gepaard met tegenslagen. Uit ervaring kan ik zeggen dat het zo is. Van tegenslagen leren we als we bereid zijn om de tegenslag als een les te zien. Gaan we bij een tegenslag in een hoekje zitten mokken dan leren we er niets van en ik kan je bijna garanderen dat soortgelijke tegenslagen je blijven treffen. Ik heb het hier natuurlijk niet over persoonlijke verliezen zoals het overlijden van een dierbare. Nee, het gaat hier over tegenslagen die voortvloeien uit je eigen gedrag. Voorbeelden: een boete voor te hard rijden, hoe je het ook wendt of keert, die heb je aan je eigen rijgedrag te wijten. Een afwijzing bij een sollicitatiegesprek omdat je voorbereiding onvoldoende was. Er zijn ook tegenslagen die niet meteen duidelijk als eigen schuld zijn te kwalificeren, bijvoorbeeld een hooglopend meningsverschil met iemand anders, het ligt uiteraard aan de ander of misschien toch niet?

Het leven geeft je telkens dezelfde les totdat je het geleerd hebt.
Als het leven je met een tegenslag een tik uitdeelt en je trekt er geen lering uit dan krijg je de les gegarandeerd nog een keer voor je kiezen, net zo lang totdat je de les geleerd hebt. Denk maar weer aan de boete voor te hard rijden, als je je rijstijl niet aanpast dan blijven de boetes komen. En het is met veel andere tegenslagen precies zo.

Zie een tegenslag als een les, dat stemt je meteen positiever.
De tegenslagen die ik op het oog heb kunnen verdraaid hard aankomen, een faillissement, een vermijdbare ziekte, mislukkingen en relatieproblemen. Waar het op aankomt is dat je zo'n tegenslag gaat zien zo als het is. Als het een tegenslag is die uiteindelijk aan een foute beslissing is te wijten of het gevolg is van je gedrag, zie het dan als een les die het leven je toedient, leer ervan en probeer je vroegere fouten te vermijden. Als je in staat bent om zo tegen een tegenslag aan te kijken dan zul je zien dat het gemakkelijker wordt om het te incasseren. Je groeit.

Verdriet en tegenslag (2)

Waarom een vervolg?

Zonsopgang van Fred W. Schmale

Op mijn column van gisteren kreeg ik meer reacties dan gewoonlijk en het werd ook door meer mensen dan anders gelezen. En omdat ik gisteren al in reactie schreef dat het onderwerp zich wel voor meer columns leent, vervolg ik het thema van gisteren.

Verdriet en tegenslag als voorbode van verandering.
Gisteren nam ik als voorbeeld van tegenslag een voorval uit mijn eigen leven. Een herseninfarct die mijn leven totaal op zijn kop zette. Dat zo'n tegenslag de voorbode is van een verandering is merkte ik na verloop van tijd. Zo'n verandering kan juist heel positief uitwerken zoals uit de rest van mijn verhaal mag blijken.

De verandering in mijn werk.
Voor het herseninfarct was ik een gedreven ICT consultant bij een gerenommeerd bedrijf. Ik werkte hard en met plezier. Wat ik toen niet door had was dat ik een heel sterke neiging to perfectionisme had en verblind door het misverstand dat je moeilijke dingen het beste zelf kan doen, deed ik veel zelf en gaf weinig uit handen. Ik was met een omvangrijk project bezig. Het herseninfarct haalde alles onderuit. Toen ik uit het ziekenhuis ontslagen werd was ik er niet best aan toe. Gesprekken met meer dan 2 mensen tegelijk kon ik niet aan. Mensen in mijn omgeving raadden mij aan om me te laten afkeuren, dat kon toen nog gemakkelijk. Er was geen haar op mijn hoofd die daar aan dacht. Na 7 maanden was ik zo ver opgeknapt dat mijn werkgever mij een klusje bij een klant kon laten doen, het was niet zwaar en ik kon dat voorlopig in halve dagen af.
Gaandeweg knapte ik op en na 4 maanden was dat klusje uitgegroeid naar een fulltime job die inhield dat ik regelmatig door heel Europa vloog. Een mooie tijd.

Wat was er nu veranderd?
Als vanzelf was die neiging tot perfectionisme geheel verdwenen. Werd ik toen slordig? Helemaal niet maar ik ging meer bijzaken van hoofdzaken scheiden en besefte dat een goed resultaat klaar is, het hoeft niet nog beter. Bovendien gaf ik veel meer uit handen, ik vertrouwde er op dat mijn collega's het minstens net zo goed zouden doen als ikzelf. Dat vertrouwen straalde ik ook uit. Het gevolg was dat mijn productiviteit omhoog schoot. Dat leverde na mijn 50ste nog aardige salarisverhogingen op.

Moraal van het verhaal.
Een enorme tegenslag hoeft niet altijd het einde van alles te betekenen. Een tegenslag kan de inleiding zijn tot een positieve verandering. Je ziet die verandering niet meteen, pas achteraf eigenlijk, maar hij is er toch. Het gaat er om dat je de moed niet verliest en er op vertrouwt dat het leven weer verder gaat, misschien niet in de richting die je gedacht had maar dat hoeft helemaal niet verkeerd te zijn.

Verdriet en tegenslag

Iedereen krijgt dat een keer.
Wanneer je met tegenslagen kampt of je hebt verdriet dan krijg je vaak te horen, als een schrale troost, dat je niet de enige bent. Je hebt daar natuurlijk niets aan, vooral niet als deze boodschap komt van een gezond en welvarend persoon. Het heet niet voor niets schrale troost.

Huilende clown, Geschilderd door Rinus W. Meer weet ik niet

Dat neemt niet weg dat het waar is. Ik zeg dat niet als een troost maar als constatering van een feit. Iedereen krijgt in het leven te maken met verdriet en tegenslag.

Ja dat kan wel waar zijn maar wat heb ik daar nu aan?
Ik geloof dat het belangrijk is dat je de waarheid onder ogen ziet en daaruit handelt. Iedereen krijgt vroeg of laat met verdriet en tegenslag te maken, dat is onvermijdelijk. Het is voor het verwerken van verdriet en tegenslag het beste dat men accepteert dat het er is. Ontkenning leidt altijd tot ellende. Hoe eerder je de waarheid onder ogen ziet, des te beter zijn de kansen voor herstel.

Een voorbeeld uit mijn eigen leven.
In april 1992 werd ik getroffen door een herseninfarct. Gelukkig niet al te ernstig maar erg genoeg om voor een paar weken in een ziekenhuis te belanden. De rechterkant van mijn lichaam had ik niet helemaal onder controle en mijn rechterarm en rechterbeen voelden loodzwaar aan. Bovendien was ik mijn evenwichtsgevoel totaal kwijt (dat was erg, de wereld die om je heen tolt). Vanwege mijn verloren evenwichtsgevoel had men aan beide kanten van mijn bed een hek aangebracht zodat ik er niet uit zou vallen. Ik bracht mijn rechterhand in de richting van het linkerhek. Dat lukte niet, mijn hand ging wel omhoog maar niet in de goede richting. Ik probeerde het nog een keer en keek met opperste concentratie naar wat er gebeurde. Na een paar keer was ik in staat om een beetje bij te sturen. Ik weet niet meer hoe lang of het duurde maar uiteindelijk slaagde ik erin om het hek op de gewenste plek vast te pakken. Het was een heel gelukkige ervaring die ik nooit meer vergeet. Wat was er namelijk aan de hand? Ik was bezig de oog-hand coördinatie tot stand te brengen. Dat had ik al een keer eerder gedaan, net als jij, toen we nog een baby waren. Die ligt in zijn wieg en kijkt hoe zijn handjes bewegen. Dat kan geen van ons zich herinneren. Nu deed ik dat weer, maar nu bij volle bewustzijn. Geweldig was dat!

Van ziekenhuisbed tot halve marathon.
Toen ik nog in het ziekenhuisbed lag en er nog niet uit kon, probeerde ik mijn rechterbeen te bewegen en het drong tot me door dat ik na wat therapie wel weer goed zou kunnen lopen. Opeens kreeg ik een rare gedachte: Voor het eind van het jaar (het was toen april) wil en zal ik een marathon lopen. Ik vroeg aan de dokter of het geen onverantwoordelijke gedachte was. Nee, zei hij, doe maar, ik lees het wel in de krant. Vooral die laatste zin vond ik een geweldige aanmoediging.
Ik vertelde het aan mijn familie en die dacht dat het in mijn bol geslagen was. Dat was ook wel te begrijpen want ik lag nog volkomen hulpeloos in bed.

Na ontslag uit het ziekenhuis ging ik voor een paar weken in therapie. Daarna reed ik naar de duinen en rende ik 10 sekonden. De volgende dag 20 sekonden en telkens 10 sekonden erbij tot ik een minuut hard liep. Daarna elke dag een minuut er bij. In oktober van dat jaar liep ik een halve marathon in ruim 2,5 uur. Toen ik me voornam om een marathon te lopen besefte ik heel goed dat mijn marathon wel eens tot 4,2 kilometer beperkt zou blijven (in plaats van 42 kilometer). Mijn marathon was dus 21 kilometer, ik was er erg blij mee.

Moraal van het verhaal.
Accepteer wat je overkomt. Ga niet wentelen in je eigen ellende en ongeluk. Leg je neer bij de feiten en kijk hoe je er verder mee kunt. Het is niet gemakkelijk, in het begin had ik te maken met een onbeschrijfelijke hoofdpijn en wat meer lichamelijke narigheden. Het rare was dat ik wel pijn en ongemak leed maar dat ik me niet ziek voelde. Dat was ik natuurlijk wel maar dat had ik al geaccepteerd en ik keek vooruit.

Ben ik sterk? Nee, ik was zwak maar ik deed het uit geloof.